Bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu

non-alcoholic-fatty-liver-diseaseTriglyceride là một dạng chất béo có trong chế độ ăn của chúng ta và cũng được hình thành trong gan. Sau đó gan chuyển hóa nó thành năng lượng và phát triển tế bào. Khi quá trình đó bị gián đoạn hoặc chậm lại, chất béo sẽ bắt đầu tích tụ trong các tế bào gan. Do vậy, thuật ngữ “gan nhiễm mỡ” để chỉ tình trạng đó. Rối loạn gan nhiễm mỡ được phân loại thành gan nhiễm mỡ do rượu và gan nhiễm mỡ không do rượu.

Gan nhiễm mỡ không do rượu được chia nhỏ hơn thành:

  • Thoái hóa mỡ - một dạng rối loạn gan nhiễm mỡ nhẹ không gây tổn hại cho gan. Bản thân nó, thường không nghiêm trọng và không gây ra triệu chứng gì. Nhưng để lâu, nó có thể dẫn tới tình trạng tiến triển.
  • Viêm gan nhiễm mỡ không do rượu – là tình trạng bị viêm trong và xung quanh tế bào gan nhiễm mỡ. Nó có thể là giai đoạn tiến triển từ gan nhiễm mỡ nhẹ. Các triệu chứng có thể từ nhẹ tới nặng. Nó có thể dẫn tới xơ gan, là tình trạng gan không phục hồi được, có thể dẫn tới suy gan và ung thư gan nguyên phát.   

healthy-liver-fatty-liver-comparison
Nguyên nhân

Ăn nhiều thực phẩm chứa nhiều chất béo không tự làm cho gan nhiễm mỡ. Nhưng hấp thụ quá nhiều calo có thể tạo ra chất béo để tích tụ trong gan. Vẫn chưa rõ bệnh gan nhiễm mỡ xảy ra như thế nào nhưng chỉ số insulin cao có góp phần làm gan nhiễm mỡ.

Những người có nguy cơ cao hơn bị bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu là/có:

  • Độ tuổi trung niên
  • Thừa cân với chỉ số cơ thể 25 – 30 và béo phì với chỉ số cơ thể trên 30
  • Chỉ số triglycerides và cholesterol cao
  • Huyết áp cao
  • Giảm cân nhanh
  • Suy dinh dưỡng
  • Rối loạn chuyển hóa do di truyền
  • Một số loại thuốc

Tuy nhiên, một số người có thể bị gan nhiễm mỡ ngay cả khi họ không có bất kỳ đặc trưng nào như ở trên

Triệu chứng

Gan nhiễm mỡ đơn thuần thường không có triệu chứng hoặc triệu chứng không rõ giống  các bệnh khác, như bệnh cúm. Ở giai đoạn nặng hơn, như xơ gan, các triệu chứng rõ ràng hơn. Chứng vàng da, sụt cân, buồn nôn và đau ở ổ bụng trên bên phải.

Chẩn đoán

Vì chưa có triệu chứng, mọi người thường phát hiện ra rối loạn gan nhiễm mỡ khi họ làm xét nghiệm vì bệnh khác.

  • Xét nghiệm máu – ví dụ, xét nghiệm chức năng gan có thể cho thấy sự bất thường trong chỉ số men gan và chỉ số hóc môn
  • Chẩn đoán hình ảnh  - siêu âm ổ bụng, chụp cắt lớp và chụp cộng hưởng từ có thể phát hiện gan nhiễm mỡ.
  • Sinh thiết gan – phương pháp này có thể xác định chính xác chẩn đoán gan nhiễm mỡ cũng như tình trạng nghiêm trọng của gan

healthy-liver-cells-fatty-liver-cells99a44e7349bf63eeab9aff0900dba087

Biến chứng

Xơ gan và ung thư gan nguyên phát (ung thư biểu mô tế bào gan, HCC) có thể gặp ở một số bệnh nhân. Nguy cơ cao nhất là ở những người lớn tuổi bị béo phì và/hoặc tiểu đường.

Điều trị

Gan nhiễm mỡ đơn thuần không cần điều trị nhưng những nguyên nhân tiềm ẩn lại cần chú ý. Điều trị gan nhiễm mỡ tốt nhất là đảo ngược những nhân tố nguy cơ có liên quan tới nguyên nhân gây ra tình trạng này.

  • Béo phì – duy trì chế độ ăn lành mạnh và tập thể dục có thể giúp giảm cân an toàn. Dinh dưỡng tốt cũng giúp tái tạo các tế bào gan bị tổn thương.
  • Chỉ số triglyceride và cholesterol cao – những chỉ số này có thể giảm qua chế độ ăn và/hoặc uống thuốc.
  • Tránh uống rượu
  • Kiểm soát tiểu đường – kiểm soát chặt chẽ chế độ ăn, chỉ số insulin hoặc thuốc uống 

Tiên lượng

Tiên lượng đối với gan nhiễm mỡ không do rượu phụ thuộc vào phạm vi tổn thương gan, nếu có. Mặc dù quá nhiều chất béo trong gan (thoái hóa mỡ) không phải là tình trạng đe dọa đến tính mạng, nhưng những người viêm gan thoái hóa mỡ không do rượu có thể tiến triển thành xơ gan sau nhiều năm không có triệu chứng. Rất may, chỉ có tỉ lệ phần trăm nhỏ những bệnh nhân bị gan nhiễm mỡ tiến triển tói giai đoạn cuối.

Kiêng uống rượu là nền tảng cho các bệnh nhân bị bệnh gan do rượu. Họ có thể cần một chương trình cai nghiện rượu hoặc tư vấn để cai rượu. Khi gan nhiễm mỡ không liên quan tới viêm gan do rượu, tiên lượng rất tốt. Tiếp tục uống rượu sẽ làm cho vòng đời ngắn lại do nhiều biến chứng. Sau đó, sẽ cần ghép gan để sống lâu hơn và có chất lượng cuộc sống tốt hơn. Kiêng rượu, theo dõi chỉ số đường huyết, duy trì cách sống và chế độ ăn lành mạnh có thể đảo ngược tình trạng gan nhiễm mỡ.

Nếu cần tư vấn, xin hãy nói chuyện với các chuyên gia của chúng tôi ngay hôm nay.